• Gent brengt hitte-eilandeffect in kaart11.07.2013

    Gent heeft als eerste stad in Vlaanderen het hitte-eilandeffect in kaart gebracht. In het centrum van Gent is het gemiddeld 3°C warmer dan daarbuiten en dit verschil kan oplopen tot
    8°C op hete dagen.

    Dat is de conclusie van onderzoekers van het VITO  en de UGent, die de hittestudie uitvoerden in opdracht van de Stad Gent.  Meer groen, meer water, meer schaduw en minder verharding kunnen zogenaamde nieuwe hitte-eilanden voorkomen.

    Stedelijk hitte-eiland
    Een stedelijk hitte-eiland of Urban Heat Island (UHI) ontstaat wanneer er een temperatuurverschil optreedt tussen de stad en haar omliggende platteland. Dit temperatuurverschil is vooral een gevolg van de bebouwde en verharde omgeving in een stad. Een stad is opgebouwd uit harde materialen zoals asfalt, beton of natuursteen. Die slaan meer warmte op en geven die vertraagd weer af aan de lucht. In een stad is er ook minder verdamping omdat er minder groen is en de bodem meer  afgedicht is.

    Gezondheidsmaatregelen
    Die extra warmte is vooral ’s avonds en ’s nachts voelbaar in de luchttemperatuur. Maar ook overdag valt er een duidelijk temperatuurverschil op te merken door de hogere opwarming van de straatstenen, gevels, daken, enz. Het stedelijk hitte-eilandeffect maakt vooral op hete dagen de stad nog warmer en dat versterkt een gevoel van onbehagen. Tijdens een hittegolf moeten er in de stad dus zeker extra gezondheidsmaatregelen worden genomen.

    Acht meer warme nachten
    Onderzoekers van VITO, de Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek, voerden tijdens de zomer van 2012 een meetcampagne uit. Daarbij werden een aantal vaste temperatuur- en vochtigheidssensoren verspreid over de stad en het omliggende platteland. De temperatuurmetingen werden aangevuld met modelberekeningen en infraroodsatellietbeelden. Uit de resultaten van de metingen en via de modellering blijkt dat de Gentse binnenstad gemiddeld 3°C warmer is, met pieken tot 8°C. Het stedelijk hitte-eilandeffect is het sterkst na zonsondergang. In de Gentse binnenstad zijn er jaarlijks ook acht warme nachten meer dan op het platteland. Daarbij zakt de temperatuur niet onder de 18°C.

    Toename
    De hittegevoeligheid van de stad zal in de toekomt nog sterker worden, zo blijkt uit de studie. Door de klimaatverandering wordt voor Gent een toename van de gemiddelde intensiteit van het stedelijk hitte-eilandeffect verwacht met 0.4 tot 0.8 °C. De klimaatverandering zou ook zorgen voor een vijftal extra dagen met een nachtelijke minimumtemperatuur boven de 18 °C en een duidelijke toename van de pieken in de intensiteit van het stedelijke hitte-eiland. Door de verdere verstedelijking zal dit effect zich ook meer laten voelen in de rand van de stad.

    Oorzaken en oplossingen
    De studie geeft een zicht op de oorzaken van het hitte-eilandeffect in Gent en vormt een beeld van de hittegevoeligheid van de verschillende Gentse stadswijken. De analyseresultaten tonen aan dat in Gent vooral de verstening van de ondergrond, met asfalt, natuursteen of beton, bijdraagt tot het stedelijk hitte-eilandeffect. Ook de dichtheid van de bebouwing door de vele nauwe straatjes en weinig open ruimte, heeft een belangrijke invloed.

    Meer groen
    Extra groen kan echter heel wat soelaas bieden. Zo zorgen meer bomen voor meer schaduw overdag, waardoor er minder warmte vastgehouden wordt. De uitbreiding van groen in de stad kan gaan van bijkomende parken en groenpolen tot groendaken, gevelgroen of het gebruik van groene tegels bij openluchtparkeerplaatsen. Water in vijvers, fonteinen of andere waterelementen kunnen de binnenstad verkoelen. Bij de heraanleg van pleinen en openbare ruimten moet er meer aandacht besteed worden aan groen, stromend water en schaduwbevorderende ingrepen zoals bomen of luifels. Speelterreinen voor kinderen moeten voorzien worden van een onverharde ondergrond. En om verdere verdichting van de bebouwing tegen te gaan moet er gestreefd worden naar een ruimte-neutrale ontwikkeling van de stad.

    Waterlopen
    De combinatie van groen met water, zoals groene oevers langs de Gentse waterlopen, is ideaal. Aan het begin van de zomerperiode zal het water, dat nog relatief koel is, een groter afkoelend effect hebben dan het groen dat dan nog minder dicht is. Aan het eind van de zomerperiode is dit net andersom.

    Downloaden

    Bron:
    Stad Gent

    « ga terug